تبلیغات
مشاور مذهبی - تاریخ قیام مختار و مختار در تاریخ
درباره وبلاگ
دلا باید اندکی بهتر شویم یا نه اصلاً آدمی دیگر شویم

مدیر وبلاگ : سید حمید درخشان
مطالب اخیر
نظرسنجی
چقدر برای ظهور امام زمان (عج) آماده‌اید؟





تاریخ قیام مختار و مختار در تاریخ

قیام مختار یکی از اولین قیام هایی است که با فاصله ای حدودا ۵ ساله از قیام عاشورا، به خونخواهی امام حسین (ع) انجام شد و به تشکیل حکومتی منجر شد که بیش از ۱۸ ماه پا برجا نبود. این قیام اباعبدا... الحسین (ع) هر چند از سوی یزید به خاک و خون کشیده شد، اما این قیام پایه های لرزان حکومت بنی امیه را سست تر کرد به نحوی که با مرگ یزید، حکومت امویان دچار اختلاف شدیدی شد و تا مرز نابودی پیش رفت. عبدا... بن زبیر در مکه پرچم خلافت برافراشت و مدعی آن شد. در چنین اوضاعی مختار که

نتیجه تصویری برای مختار ثقفی چندسال حکومت کرد؟
نتوانسته بود به هنگام ورود مسلم به کوفه او را یاری کند، و یا در قیام حضرت اباعبدا... حضور یابد، فرصت را غنیمت شمرد و به خونخواهی امام حسین (ع) در کوفه قیام کرد. کوفه در این زمان تحت حاکمیت زبیریان قرار داشت و او با بیرون کردن عبدا... بن مطیع، کوفه را در دست گرفت و پس از استقرار پایه های حکومت و مقابله با عبیدا... بن زیاد فرمانده مروانیان، انتقام اهل بیت (ع) را از قاتلان کربلا گرفت. در گفت وگویی با دکتر محمد حسین رجبی دوانی استاد دانشگاه و کارشناس برنامه «هنگام درنگ» که هر هفته پس از پخش مجموعه مختارنامه به بررسی تاریخ مختار می پردازد، حکومت مختار را بررسی کرده ایم که مشروح آن را می خوانید.

حکومت کوتاه ۱۸ ماهه مختار در کوفه
** در تاریخ مشهور است که مختار ۱۸ ماه حکومت می کند؛ او در این ۱۸ ماه بر چه مناطقی حکومت داشت و در مجموع این مدت چگونه گذشت؟
*همان طور که اشاره کردید، حکومت مختار بیشتر از ۱۸ ماه طول نکشید. قلمرو حکومت او، محدوده ای شامل نیمه شمالی عراق از شمال بصره تا حدود ترکیه امروزی بود. بخش هایی از ایران شامل استان جبل که آن زمان این استان، مناطق غربی ایران را دربر می گرفت و همچنین بخش هایی از خوزستان امروزی نیز در قلمرو حکومت مختار قرار داشت. کوفه مرکز حکومت مختار بود معمولا کسی که بر کوفه حاکمیت داشت، بر مناطق شمالی ایران مثل آذربایجان و ارمنستان نیز حاکم بود. لذا این مناطق ایران تحت حاکمیت مختار بود.

حامیان اصلی مختار
**کارگزاران و البته حامیان حکومت مختار در این ۱۸ ماه چه کسانی بودند؛ به عبارتی چه کسانی او را همراهی می کردند؟ به خصوص این که گفته می شود ایرانی ها در حکومت او جایگاه ویژه ای داشتند؟
*گروهی از شیعیان امام علی(ع) در زمره کارگزاران حکومت مختار بودند. از آن جا که معاویه و یزید ظلم فراوانی به این افراد کرده بودند، آن ها به راحتی مختار را پذیرفتند و با او همراه شدند. بخشی از مردم عرب که شیعه نبودند اما برای اهل بیت(ع) احترام خاصی قائل بودند هم حکومت مختار را ترجیح می دادند. لذا آن ها هم دور مختار جمع شدند اما عمده افرادی که به مختار پیوستند ایرانی های مسلمان مناطق تحت حکومت مختار بودند که در دولت های پیشین شهروند درجه ۲ محسوب می شدند و حقوق اجتماعی و سیاسی آن ها نادیده گرفته می شد. مختار با هوشمندی متوجه بود که هم در عرصه حکومت و هم در عرصه جنگ و تشکیل سپاه اگر حقوق ایرانی ها را مراعات کند، آن ها قابل اعتمادند. پس به ایرانی ها اعتماد کرد و به عرب ها چندان اعتمادی نداشت و اساس کار خود را بر حمایت از ایرانی ها قرار داده بود و آن ها هم تا پایان کار به مختار وفادار بودند.

مناطقی از ایران در قلمرو حکومت مختار
** به دلیل همین رابطه خوب بین ایرانی ها و مختار، او بر قسمت هایی از ایران هم حاکمیت داشت؟
*نه این طور نیست؛ از زمانی که بخشی از قلمرو ایران ساسانی در عهد خلیفه دوم فتح شد و دو شهر کوفه و بصره به عنوان مرکز استقرار دو سپاه برای فتوحات در ایران تاسیس شد، سپاه کوفه مامور فتوحات نیمه شمالی ایران بود و سپاه بصره مامور فتوحات در نیمه جنوبی ایران. به همین دلیل هر منطقه ای را که آن ها فتح می کردند، تحت حاکمیت کوفه یا بصره قرار می گرفت. لذا وقتی کوفه به دست مختار افتاد بخش های مهمی که تابع حکومت کوفه بود می بایست سر به فرمان مختار می گذاشتند.

مختار معتمدترین فرد کوفه نزد مسلم بن عقیل
** یکی از نکات مهم زندگی مختار به ویژه در این ۱۸ ماه حکومت، نحوه تعامل و همکاری و نوع ارتباط وی با اهل بیت(ع) به ویژه امام سجاد(ع) و محمد حنفیه است. از نحوه این ارتباط برایمان بگویید؟
*باید بدانیم که مختار یکی از شیعیان سرشناس کوفه است و در اعتقاد و وفاداری او به اهل بیت(ع) همین بس که وقتی امام حسین(ع) مسلم بن عقیل را به عنوان نماینده ویژه خودشان به کوفه می فرستند به ایشان سفارش می کنند که در خانه مطمئن ترین فرد کوفه فرود بیا و مردم را به بیعت با من و اطاعت نکردن از بنی امیه فرا بخوان. مسلم هم فرمان امام(ع) را اجرا می کند و در کوفه به خانه مختار می رود چون از دیدگاه نماینده امام حسین(ع) مطمئن ترین فرد در کوفه مختار است.

** امام حسین(ع) به صراحت از مختار اسم می برند یا غیرمستقیم و تلویحی به وی اشاره دارند؟
*نه مستقیم اشاره نمی کنند بلکه می فرمایند در خانه مطمئن ترین فرد شهر کوفه فرود بیا و مسلم با شناختی که داشت در خانه ابواسحاق فرود می آید و او مختار را انتخاب می کند.

مختار نتوانست مسلم را در قیامش همراهی کند
مختار هم پیش از واقعه عاشورا، برای دعوت مردم و عشایر بیرون کوفه رفته بود که در غیاب او، هانی توسط عبیدا... دستگیر و مسلم مجبور شد زودتر از موعد قیام کند و هنگام قیام مسلم، مختار در کوفه حضور نداشت، اتفاقا در وفاداری او به مسلم همین بس که وقتی شنید مسلم بن عقیل قیام کرده و شکست خورده است، خود را به کوفه رساند تا مسلم را یاری کند در حالی که کسانی که در کوفه و در کنار او بودند، به مسلم خیانت کردند. اگر مختار در اعتقاداتش و همراهی اش با نهضت حسینی، راسخ نبود، وقتی می شنید که قیام مسلم شکست خورده است، به کوفه برنمی گشت و مثل دیگران به فکر آسایش و راحتی خودش می بود، حال آن که او به کوفه برمی گردد و توسط عبیدا... دستگیر، زندانی و محکوم به اعدام می شود که همین دربند بودن مانع شد که ابواسحاق در ماجرای کربلا در روز عاشورا حضور داشته باشد پس عذر او در حضور نیافتن در قیام مسلم و بعد هم در کربلا کاملا موجه و پذیرفته شده است.

قیام مختار مورد تایید امام سجاد(ع)
** مختار، حکومت او و شیوه فرمانروایی اش تا چه اندازه مورد تایید اهل بیت(ع) از جمله امام سجاد(ع) بوده است؟
*درباره این که قیام مختار و حکومت او مورد حمایت اهل بیت(ع) بوده یا نه، به چند نمونه اشاره می کنم. اولا قیام ایشان مورد تایید امام سجاد(ع) قرار گرفته است به گونه ای که عده ای از رجال و شیعیان کوفه به مدینه رفتند و از محمد حنفیه سوال کردند و گفتند مختار مدعی است که از جانب اهل بیت(ع) برای خون خواهی شهدای کربلا قیام کرده است؛ آیا این ادعا را تایید می کنید؟ محمد حنفیه جواب داد: بیایید نزد امام خودم و شما برویم و نظر ایشان را جویا شویم به اتفاق آن ها خدمت امام زین العابدین(ع) رفتند. امام(ع) فرمود: هرکس ولو یک غلام زنگی اگر به خون خواهی ما قیام کند کار او مورد تایید ماست. با این فرمایش امام سجاد(ع) برخی از علما ازجمله آیت ا... خویی نتیجه می گیرند که مختار با اذن امام سجاد(ع) قیام کرد.

شادی اهل بیت از قیام مختار
از طرفی وقتی مختار موفق می شود عبیدا... زیاد را به قتل برساند، سر وی را برای امام سجاد(ع) می فرستد. این کار اعتقاد او را می رساند؛ مختار سرعبیدا... را توسط یکی از خویشانش به مدینه فرستاد، نقل شده است وقتی امام سجاد(ع) سر بریده ابن زیاد را دیدند در حالی که از روز عاشورا کسی حضرت را خندان ندیده بود، ایشان متبسم شدند و از زنان اهل بیت خواستند که از عزا بیرون بیایند.

روایاتی از اهل بیت در مدح مختار
از امام باقر(ع) و امام صادق(ع) روایاتی در مدح مختار رسیده چنان که امام محمد باقر(ع) با توجه به جو منفی که بنی امیه علیه مختار راه انداخته بودند افراد را از بدگویی و مذمت مختار نهی و در یک مجلس سه بار برای او طلب مغفرت کردند و فرمودند: مختار قاتلان اهل بیت را قصاص، دل ما را شاد و خانه های ویران ما را آباد کرد و در شرایطی که ما در رنج و زحمت بودیم و دختران اهل بیت(ع) به خاطر فقر قادر به ازدواج نبودند، با دادن اموالی به آنان، آن ها را از آن موقعیت دشوار و سخت خارج کرد. این ها همه نشان دهنده صحت عمل مختار از نظر اهل بیت(ع) است.

مختار و فرقه کسائیه
برخی گفته اند مختار بنیان گذار فرقه منحرف کسائیه بود، در حالی که اگر کسی در اسلام و در شیعه فرقه سازی کرده باشد، حتما منفور اهل بیت(ع) واقع می شود و صلاحیتش را از دست می دهد؛ حتی اگر کار مثبتی هم انجام داده باشد. حال آن که ائمه(ع) دیگران را از ناسزاگویی نسبت به مختار نهی و از خداوند برای وی طلب رحمت می کردند که این نشان دهنده صحت اعتقادات مختار است. جالب است که علمای شیعه و علمای علم رجال مختار را به عنوان یک فرد ثقه مطرح می کنند و روایات منقول از او را می پذیرند، پذیرش روایت از یک راوی، مستلزم ایمان کامل یعنی تشیع امامی و صادق و ثقه بودن اوست، لذا وقتی علمای برجسته رجالی شیعه او را تایید می کنند این نشان می دهد که اعتقادات و ایمان او صحیح بوده و به امامت امامان زمان خود کاملا معتقد بوده است.




نوع مطلب : پرسش وپاسخ، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 ساعت 08 و 58 دقیقه و 51 ثانیه
Excellent post. Keep writing such kind of info on your blog.
Im really impressed by your site.
Hello there, You have done an excellent job. I'll definitely digg it and in my opinion recommend to my friends.
I am confident they'll be benefited from this website.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
 
بالای صفحه